Is sinne an rialálaí le haghaidh ceapacháin chuig poist a chistítear go poiblí sa státseirbhís agus sa tseirbhís phoiblí, ar ceapacháin iad a dhéantar faoin Acht um Bainistíocht na Seirbhíse Poiblí (Earcaíocht agus Ceapacháin), 2004.

Sna cásanna sin, ní mór do chomhlacht poiblí a chinntiú gur cothrom, trédhearcach agus bunaithe ar fhiúntas atá a cheapacháin agus a chinntiú go gcloíonn siad lenár gCóid Chleachtais.

Déanaimid maoirseacht ar cheapacháin chucu seo a leanas:

  • An Státseirbhís
  • Roinnt post sa Gharda Síochána – ar leibhéal an tsáirsint agus ar leibhéal an chigire
  • Poist a bhfuil feidhm ag Acht na nÚdarás nÁitiúil, 1926, maidir leo, amhail poist theicniúla agus ghairmiúla
  • Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
  • Comhlachtaí poiblí i gcás nach mór an roghnú a dhéanamh faoin Acht um Bainistíocht na Seirbhíse Poiblí (Earcaíocht agus Ceapacháin), 2004

Ní dhéanaimid maoirseacht ar cheapacháin chucu seo a leanas:

  • An earnáil phríobháideach
  • Comhlachtaí poiblí i gcás nach gá an roghnú a dhéanamh faoin Acht
  • Poist a bunaíodh faoin mBunreacht
  • Poist mar shealbhóir oifige, amhail Airí den Rialtas agus Airí Stáit, an tArd-Aighne agus Ombudsman
  • Róil uachtaránachta agus rialtais
  • Oifigeach de Thithe an Oireachtais
  • Comhairleoir speisialta
  • Roinnt post neamhbhunaithe a chruthaítear le leas an phobail
  • Poist atá ainmnithe mar ghairmeacha sceidealaithe faoin Acht, amhail oifigigh sheirbhíse, fairtheoirí agus glantóirí

Cad a chiallaíonn sé sin?

Ciallaíonn sé gurb amhlaidh, i gcás go ndéantar ceapachán faoin Acht, nach mór próiseas roghnúcháin a bheith ann:

  • Atá cothrom, trédhearcach agus bunaithe ar fhiúntas
  • A chloíonn leis na Cóid Chleachtais
  • A chuimsíonn na sásraí athbhreithnithe agus achomhairc atá leagtha amach sna Cóid Chleachtais
  • Atá á reáchtáil ag comhlacht ar tugadh ceadúnas earcaíochta dó – i gcás go bhfuil an ceapachán á dhéanamh trí earcaíocht sheachtrach

Conas is féidir liom a sheiceáil an bhfuil an ceapachán faoi réir an Achta nó nach bhfuil?

Is féidir leat a sheiceáil an bhfuil ceapachán faoi réir an Achta nó nach bhfuil ach reachtaíocht rialaithe an chomhlachta phoiblí a sheiceáil ag www.irishstatutebook.ie.

Má shonraítear ann nach mór ceapacháin a dhéanamh faoin Acht nó go mbeidh na fostaithe ina státseirbhísigh, beidh siad faoi réir ár gCód Cleachtais agus ár maoirseachta.

Má bunaíodh an comhlacht poiblí faoin mbliain 2004, is féidir go sonrófar ann nach mór ceapacháin a dhéanamh ar aon dul le hAcht Choimisinéirí na Stát-Sheirbhíse, 1956. Tá na ceapacháin sin faoi réir ár gcód agus ár maoirseachta freisin.

Mar sin féin, mura sonraítear sa reachtaíocht nach mór ceapacháin a dhéanamh faoin Acht ná go mbeidh na fostaithe ina státseirbhísigh, ní thiocfaidh siad faoinár gcóid ná faoinár maoirseacht.

I roinnt cásanna, is féidir go sonrófar sa reachtaíocht de chuid comhlachta phoiblí go mbíonn roinnt ceapachán faoi réir an Achta agus nach mbíonn ceapacháin eile faoina réir. Déan teagmháil linn mura bhfuil tú cinnte.